9.8 C
İstanbul
Salı, 13 Nisan 2021

Bal kestaneden mi, kekikten mi bilinecek

Benzer Haberler

Eralp Yalçın
Ekonomi Yazarı
Ankara

Ziraat ve Orman Bakanlığının yeni düzenlemesiyle ballar artık bir tek “çiçek balı” olarak anılmak yerine, kekik, kestane, ayçiçeği, narenciye benzer biçimde nebat çeşidiyle satışa sunulabilecek sadece bu bal türleri için getirilen polen kriterinin sağlanması gerekecek.

AA muhabirinin edinmiş olduğu bilgiye nazaran, Ziraat ve Orman Bakanlığı tarafınca değiştirilen Türk Besin Kodeksi Bal Tebliği ile bir nebat çeşidinin baskın olduğu ballarla ilgili tüketiciyi koruyacak düzenlemeler yapılmış oldu.

Düzenlemeyle etiketinde kestane, kekik, ayçiçeği, narenciye, akasya, geven, pamuk, hayıt benzer biçimde bir nebat çeşidi ismiyle piyasaya arz edilen balların bulundurması ihtiyaç duyulan minimum polen oranları ilk kere mevzuata alındı. Mesela, bir balın etiketinde “kestane balı” yazılması halinde, bu balın içinde yüzde 70 kestane poleni olması gerekecek. Bu oran her bir nebat çeşidi için ayrı ayrı belirlenirken, ayçiçeği ve hayıtta yüzde 45, akasyada yüzde 15 olacak.

Piyasadaki ballarda daha oldukca “çiçek balı” ifadesi yer alırken, düzenlemeyle Türkiye’deki botanik çeşitliliğin ortaya konması ve bilgilendirmenin doğru yapılması sağlanacak. Düzenleme, balların çeşitlendirilerek piyasaya arz edilmesini ve üreticinin desteklenmesini de amaçlıyor.

Malt şekeriyle tağşişin önüne geçilecek

Yeni tebliğle balın kalitesinde ve protein miktarında büyük önemi bulunan prolin oranı da kestane balı için kilo başına 500 miligram olarak belirlendi. Piyasada yer edinen kestane ballarında bu oranın sağlanamaması, ballara yönelik denetimlerde tağşiş göstergesi olacak. Balda tağşişin önlenmesi için atılan bir öteki adımla da ilk kere tüm ballar için en fazla yüzde 4 oranında maltoz kıymeti belirlendi. Böylece, malt şekeriyle meydana getirilen tağşişlerin önüne geçilecek.

Tebliğle balın filtre edilmesine ilişkin de düzenleme yapılmış oldu. Böylece polenlerin süzülmeden bala karışması sağlanacak.

Gene tağşişle savaşım kapsamında, çam balı dışındaki salgı, çiçek ve karışım ballar için karbon kıymeti de (eksi 23 ve daha altı) belirlendi. Bu değerin, belirlenen sınırın üstünde olması bala mısır şekeri katıldığının anlaşılmasına olanak verecek.

Tebliğle ısıl işlem görmemiş ve poleni uzaklaştırılmamış ballar da “ham bal” olarak tanımlandı.

Dünyadaki üretimin yüzde 90’ının Türkiye’de gerçekleştirildiği çam balının kriterleri de ilk kere belirlendi. Böylece, Türkiye’de çam balı ilk kez tanımlanırken, bu balın ISO nezdinde de internasyonal tanımının yapılması için emek harcama yürütülüyor.

“Tüketici kandırılamayacak”

Türkiye Arı Yetiştiricileri Merkez Birliği Başkanı Ziya Şahin, AA muhabirine, sektör olarak 15 senedir çam balının onurunun kurtarılması için çaba harcadıklarını söylemiş oldu. Şahin, “Çam balında dünyada lidersek bala ilişkin kriterleri bizim koymamız lazımdı. Böylece, tarihsel bir görevi yerine getirmiş olduk. Bununla beraber çam balının dünya standardının oluşturulması için de ISO nezdinde girişimlerimiz var.” dedi.

Tek bir bitkiden meydana getirilen ballar için getirilen polen kriterinin büyük ehemmiyet taşıdığını vurgulayan Şahin, şunları kaydetti:

“Balın etiketinde ‘kestane balı’ yazması mecburi değil fakat yazılacaksa polen şartını taşıması gerekiyor. Bu ballar artık çiçek balı yerine lavanta balı, geven balı benzer biçimde kendi ismiyle anılacak. Piyasada ithal kestane balları var, bizim ballarımızın onda biri kadar dahi polen kriterini karşılamıyor. Bu düzenleme, üreticinin emek verdiği balın kıymetini 5 kat artıracak. Tüketici de artık yarısı kestane yarısı başkasıyla karıştırılmış balla kandırılamayacak.”

YORUM YAZ

Yorumunuzu girin!
Buraya adınızı girin

Son Gelişmeler

Benzer Haberler