Kriket ekibi kaptanlığından güvensizlik oyuyla düşen başbakanlığa: İmran Han

0
0
Kriket takımı kaptanlığından güvensizlik oyuyla düşen başbakanlığa: İmran Han
İslamabad

Pakistan Ulusal Kriket Ekibi’nın eski kaptanı 69 yaşındaki İmran Han, ülkede güvensizlik oylaması ile görevinden düşürülen ilk başbakan olarak tarihe geçti.

  • Pakistan meclisinde meydana getirilen güvensizlik oylaması sonucu İmran Han hükümeti düştü
  • Pakistan’da hiçbir başbakan 5 senelik vazife süresini tamamlayamadı

Mecliste meydana getirilen oylamada hükümet 174 hayır oyu aldı ve çoğunluk sınırı olan 172 oyun altında kalmış olarak düştü.

Medyada yer edinen haberlerde, muhalefetteki Pakistan Müslüman Ligi-Navaz’ın (PML-N) lideri Şahbaz Şerif’in ülkenin yeni başbakanı olacağı iddia edildi.

İmran Han’a karşı 3 Nisan’da güvensizlik oylaması gerçekleştirilecekti sadece Meclis Başkan Yardımcısı Kasım Suri, güvensizlik oylamasının Anayasa’ya aykırı bulunduğunu belirterek bunu reddetti.

Karşıcılık partileri, güvensizlik oylamasının reddedilmesine itiraz ederek mevzuyu Anayasa Mahkemesi’ne taşıdı. Mahkeme, 7 Nisan’da almış olduğu kararla İmran Han’a karşı güvensizlik oylamasının önünü açtı.

1952’de dünyaya geldi

Lahor’da 1952’de Peştun bir ailenin evladı olarak dünyaya gelen Han, ilk ve orta öğrenimini burada tamamladıktan sonrasında yüksek tahsil için İngiltere’deki Oxford Üniversitesine giriş yaptı.

Burada felsefe, politika ve iktisat okuyan Han, bir taraftan da kriket oynamayı sürdürdü.

Kriket kaptanı

Pakistan Ulusal Kriket Ekibi’nda ilk kez 1971’de forma giyen Han, 1976’da üniversiteden mezun olana kadar takımda kalıcı yer edinmedi.

Üniversiteden sonrasında kriket sporuna devam eden Han, 1982’de Ulusal Kriket Ekibi kaptanı oldu ve 1992’de Pakistan, onun kaptanlığında ilk kez Kriket Dünya Kupası’nı kazanmıştır.

Aynı yıl kriketi bıraktığını açıklayan Han, hayırseverlik faaliyetleriyle adından söz ettirmeyi sürdürdü. Bu kapsamda toplamış olduğu yardımlarla ülkenin çeşitli şehirlerinde hastaneler açmaya başladı.

Partisini 1996’da kurdu

Ülkedeki hükümetleri yanlış yönetim ve yolsuzlukla suçlayan Han, 1996’da kurduğu Pakistan Hakkaniyet Hareketi Partisi (PTI) ile siyasete atıldı ve 2002’de milletvekili oldu.

1995 senesinde meşhur Goldsmith ailesinin üyelerinden Jemima Goldsmith ile evlenen Han, bu evliliğini 2004’te sonlandırdı. Fakat Goldsmith’in serveti ve Yahudi olması, İmran Han’ın siyasal yaşamının ilk yıllarında faaliyetlerinin Yahudilerce desteklendiğine dair suçlamalarla karşı karşıya kalmasına yol açtı.

PTI, 2013 genel seçimlerine kadar ulusal düzeyde mühim bir başarı gösteremedi.

Bununla beraber PTI, bilhassa yoksullara yönelik yardım kampanyaları ve sıhhat hizmetleri ile dikkati çekti ve bu durum hem partinin hem de İmran Han’ın ülke gündeminde yer edinmesini sağlamış oldu.

Gençler içinde mühim destek kabul eden Han, ülkedeki yolsuzluğu, ekonomik eşitsizliği eleştirmeyi sürdürdü ve Pakistan’ın ABD’nin yanında Afganistan’daki muharebede yer almasını açıkça eleştirdi.

2013’te gelen başarı

PTI, 2013 genel seçimlerinde en büyük 3. parti olarak meclise girdi. 2014’te Başbakan Navaz Şerif’i seçime hile karıştırdığı nedeni öne sürülerek suçlayan Han, başkentte aylar devam eden protesto gösterisi düzenledi.

2018 genel seçimlerinden ise en büyük parti olarak çıktı. Bununla beraber kafi çoğunluğu sağlayamayan Han, koalisyon hükümeti kurdu.

Toplumsal projeler

Başbakan olduktan sonrasında Han, ülkenin çeşitli eyaletlerinde vatandaşlar için genel sıhhat sigortası uygulaması başlattı.

Han’ın döneminde ülkenin fukara kesimi için parasız kalınabilen tesisler inşa edildi ve yoksullukla savaşım projeleri artırıldı.

Han ek olarak küresel ısınmaya karşı ülke genelinde ağaçlandırma projeleri başlattı.

Orduyla ilişkiler

Karşıcılık, İmran Han’ın 2013 seçimlerinde büyük bir çıkış yapması üstüne, ülkede tarihsel olarak en büyük güç merkezi olarak malum orduyla ilişkilerine dair iddialar ortaya atmaya başladı.

Ordunun Han’ın arkasında bulunduğunu korumak için çaba sarfeden karşıcılık kesimleri, PTI’nın 2018 seçimlerinden en büyük parti olarak çıkmasıyla bu iddialarını sürdürdü.

Son dönemde, Han’ın orduyla ilişkilerinde en mühim vaka, geçen yıl PTI liderinin ordunun en kudretli birimi olarak malum Servisler Arası İstihbarat (ISI) Başkanıyla ilgili inisiyatifi oldu.

Han, Korgeneral Faiz Hamid’in bu görevde kalmasını isterken Pakistan ordusu Hamid’i başka bir göreve atayıp yerine Korgeneral Nadim Ahmed Anjum’u getirmekte ısrar etti.

Ordu ile Han arasındaki ihtilaf, PTI liderinin geri adım atmasıyla sonuçlandı.

Bu krizin arkasından Pakistan’da İmran Han ile ordu içinde ilişkilerin bozulmuş olduğu görüşü yayıldı.

Öteki taraftan ülkede 2022 başından bu yana artan enflasyon da muhaliflerin Han’a yönelik eleştirilerinin taban bulmasına sebep oldu.

Han ise muhalefetin güvensizlik oylaması hamlesinin arkasında kendisiyle ihtilaf yaşayan ABD’nin bulunduğunu savunmaya devam etti ve gelişimleri bir dış komplo olarak vasıflandırdı.

Karşıcılık bloğu ise iddiaları reddederek Han’ın ekonomideki fena gidişata işaret etmeye devam etti.

ABD, Rusya ve Çin ile ilişkiler

Han, ülkesinin Çin’le stratejik iş birliğini güçlendirdi. ABD ve Batı’nın Pakistan’ı yalnızlaştırma siyaseti karşısında Çin, İmran Han için gerek Hindistan’a gerek ekonomik zorluklara karşı bir güvence oldu.

Han’ın Rusya’nın Ukrayna’ya saldırılarını başlatmış olduğu gün başkent Moskova’da Devlet Başkanı Vladimir Putin ile bir araya gelmesi, Batı devletlerinde hastalık uyandırdı. Han, bu durumu, ülkesinin “gaz tedarikine, buğdaya ve siber güvenlikle ilgili teknolojiye gereksinimleri olduğu” sözleriyle savundu ve ziyareti yaparken istişare etmiş olduğu orduyla aynı fikir olduklarını belirtti.

Sadece Pakistan Kara Kuvvetleri Komutanı Kamar Cavid Bacva’nın “Rusya’nın Ukrayna’da başlatmış olduğu savaşın derhal durdurulması icap ettiğini ve bunun büyük bir trajedi bulunduğunu belirtmesi” ve öteki ülkelerle ikili ilişkileri riske atmadan ABD’yle iyi ilişkiler istediklerini belirtmesi, Han ile ordu içinde dış siyaset hamlelerine dair görüş ayrılığına yoruldu.

Türkiye’ye hususi ehemmiyet

Han’ın dış politikada hususi ehemmiyet verdiği öteki partnerlerinin başlangıcında ise Suudi Arabistan, Türkiye ve Birleşik Arap Emirlikleri geldi.

Temmuz 2018’de göreve gelmesinden 6 ay sonrasında Türkiye’ye resmi ziyaret gerçekleştiren Han’ın Türkiye ile ikili ilişkilerin neticesi olarak Fetullahçı Terör Örgütü’nün (FETÖ) okullarının Türkiye Maarif Vakfına devri gerçekleştirildi.

Türkiye ve Pakistan ek olarak, müdafa sanayisi alanında mühim anlaşmalar imzaladı.

Ülkede ilk kez oluşturulan Ulusal güvenlik belgesinde, Türkiye için “Pakistan, bilhassa Türkiye ve genel olarak Batı Asya’nın kardeş ülkeleriyle ikili ekonomik bağları ve müdafa iş birliğini daha da geliştirmeye kararlıdır.” ifadeleri yer aldı.

YORUM YAZ

Yorumunuzu girin!
Buraya adınızı girin